عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )
765
مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )
طهران در ماه صفر ، صدر اعظم حكم كرده بروات انعام را كه از صد تومان بالاتر نيست و سال گذشته نصف و قطع نكرد ، امسال نصف كند . از اين بابت مردم كه انعام دارند در تشويش مىباشند . طهران در عصر بيست و دوم صفر ، شاه از طهران براى سفر فرنگ از راه انزلى به باغ شاه كه در بيرون دروازه است نقل مكان مىكند كه در دوم ربيع الاول به منزل اول كه كند است مىرود . طهران در بيست و يكم صفر ، شاه در حضور جمعى از پيشخدمتها به حسام السلطنه و حاجب السلطان كه هردو از مقربان خلوت مىباشند و شاه محض جمال آنها به هردو دلبستگى دارد گفت : در اين سفر در لب دريا هردو را لخت مىكنم و به دريا مىاندازم و اين . . . نى ، يعنى احتساب الملك هم بايد برهنه شده با شما در دريا شنا كند . ( احتساب الملك از پيشخدمتهاست ) . « 1 » طهران در بيست و يكم صفر ، قريب صد نفر از صرافان طهران به خانهء امام جمعه بست نشستند كه ما سال گذشته برات نوكرباب را خريدهايم و دولت پولش را نمىدهد . روسيه در ماه صفر ، امپراطور روس سرداران قشون خود را در عمارت سلطنتى حاضر كرد كه سان ببيند . در ميان آنها يك نفر كلنل بود كه همى خواست سبقت كرده خود را به امپراطور برساند ، پاسبانان شاه ، از عجله او خطورى در دلشان شد . او را گرفتند . دانستند
--> ( 1 ) . محمد تقى خان احتساب الملك پسر عبد العلى خان اديب الملك پسر حاجى على خان مراغى فراشباشى حاجب الدوله .